Ενα άρθρο από της πρόσφατες επιστημονικές έρευνες στον χώρο της διατροφής και της υγείας για το μικροβίωμα του εντέρου για ενημέρωση.
Η υγεία του εντέρου θεωρείται ένας από τους βασικούς πυλώνες της συνολικής υγείας. Ο Ιπποκράτης, ο διάσημος μας ιατρός της Αρχαίας Ελλάδας, αποδίδεται με τη φράση: «Ας είναι η τροφή το φάρμακό σου και το φάρμακο η τροφή σου»
Από απόφθεγμα από τον Όρκο του Ιπποκράτη…
« Θα εφαρμόζω διαιτητικά μέτρα προς όφελος των ασθενών σύμφωνα με την ικανότητα και την κρίση μου θα τους προστατεύω από βλάβη και αδικία. Δεν θα δώσω σε κανέναν θανατηφόρο φάρμακο, ακόμη κι αν μου ζητηθεί, ούτε θα υποδείξω κάτι τέτοιο. Ομοίως, δεν θα δώσω σε γυναίκα αποβλητικό μέσο. Με αγνότητα και ιερότητα θα διαφυλάξω τη ζωή και την τέχνη μου. »Απόσπασμα από τον Όρκο του Ιπποκράτη, (1943).
Ο Ιπποκράτης δεν διέθετε τα σύγχρονα μέσα μικροβιακού και κυτταρικού ελέγχου που έχουμε σήμερα, αλλά διατύπωσε τα συμπεράσματά του βασισμένος στην παρατήρηση προτύπων. Μόνο τα τελευταία χρόνια, η έρευνα για το μικροβίωμα του εντέρου έχει αποκαλύψει συνδέσεις μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου, μικροβιώματος και ισορροπίας νευροδιαβιβαστών.
Αυτό το πολύπλοκο οικοσύστημα μικροοργανισμών που κατοικούν στο έντερό μας δεν είναι απλώς ένα παθητικό στοιχείο του σώματός μας είναι ένα πολύπλοκο δυναμικό οικοσύστημα που επηρεάζει τα πάντα, από τη σκέψη μας,τη διάθεσή μας, τη συμπεριφορά έως τη συνολική μας υγεία, με τρόπους που μόλις αρχίζουμε να κατανοούμε.
Αξιοσημείωτο είναι ότι περίπου το 90% της σεροτονίνης του σώματος παράγεται στο έντερο και όχι στον εγκέφαλο.
Επιδράσεις στη Νευρική Υγεία. Πρόσφατες μελέτες έχουν συνδέσει τις διαταραχές του μικροβιώματος με ένα εύρος νευρολογικών και ψυχιατρικών καταστάσεων. Μια ανισορροπία των βακτηρίων του εντέρου (δυσβίωση) έχει συσχετιστεί με την κατάθλιψη, το άγχος, τον αυτισμό, τη νόσο Αλτσχάιμερ και τη νόσο Πάρκινσον. Οι μηχανισμοί πίσω από αυτές τις συνδέσεις περιλαμβάνουν νευροφλεγμονή, δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και αλλοιωμένη παραγωγή νευροδιαβιβαστών, επιδρά και στην στεφανιαία νόσου, καθώς και ανισορροπιών του μικροβιώματος με τον καρκίνο του μαστού, ενώ έχει οδηγήσει και σε νέες γνώσεις για μικροοργανισμούς σε άλλα σημεία του ανθρώπινου σώματος.
Τι είναι το Μικροβίωμα του Εντέρου;
Τρισεκατομμύρια μικροοργανισμοί , βακτήρια, ιοί και μύκητες, κατοικούν στο πεπτικό σύστημα.
Αυτοί οι μικροοργανισμοί:
Συμμετέχουν στην πέψη των τροφών
Ρυθμίζουν το pH του γαστρεντερικού
Επηρεάζουν τον μεταβολισμό, την όρεξη, τη φλεγμονή και τη γνωστική λειτουργία
Επιπλέον, το μικροβίωμα του εντέρου «εκπαιδεύει» το ανοσοποιητικό σύστημα να διακρίνει μεταξύ παθογόνων, ωφέλιμων μικροβίων και ίδιων κυττάρων.
Έτσι:
Λειτουργεί ως φραγμός έναντι παθογόνων. Υποστηρίζει το ανοσοποιητικό. Συμβάλλει στην πρόληψη υπερβολικής φλεγμονής
Παράλληλα:
Συνθέτει βιταμίνες όπως οι βιταμίνες Β και η βιταμίνη Κ
Παράγει νευροδιαβιβαστές
Εντυπωσιακά, περίπου το 95% της σεροτονίνης και έως το 50% της ντοπαμίνης όπως αναφέρω ποιο πανό στο άρθρο παράγονται στο έντερο.
Το μικροβιώμα του εντέρου δεν είναι σημαντικο μόνο για την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών, αλλά συμμετέχει και σε διαδικασίες αποτοξίνωσης. Η σωστή αποτοξίνωση των οιστρογόνων μέσω του εντέρου είναι σημαντική για την ορμονική ισορροπία και την πρόληψη καρκίνου του μαστού.
Πώς Νιώθει ένα Υγιές Έντερο
Υγιής όρεξη
Ομαλή πέψη χωρίς φούσκωμα ή δυσφορία
1–3 κενώσεις ημερησίως με φυσιολογική υφή και χρώμα
Ισορροπημένος μεταβολισμός και σάκχαρο
Απουσία τροφικών ευαισθησιών
Καλή διάθεση και πνευματική διαύγεια
Υψηλή ποικιλία ωφέλιμων μικροβίων
Υγιής εντερικός φραγμός
Ισορροπημένη παραγωγή ορμονών και νευροδιαβιβαστών
Ενδείξεις Διαταραγμένης Υγείας του Εντέρου
Κακοσμία στόματος
Κόπωση
Κοιλιακοί πόνοι
Διάρροια ή δυσκοιλιότητα
Παλινδρόμηση οξέων
Τροφικές δυσανεξίες
Φούσκωμα και αέρια
Ναυτία
Συστηματική φλεγμονή
Δερματικά προβλήματα (ακμή, ψωρίαση, έκζεμα)
Δυσκολία συγκέντρωσης – «ομίχλη εγκεφάλου»
Άγχος και κατάθλιψη
Παχυσαρκία και αντίσταση στην ινσουλίνη
Μεταβολισμός
Η δυσβίωση μπορεί να οδηγήσει σε κακή απορρόφηση θρεπτικών συστατικών και ελλείψεις, ακόμη και με επαρκή διατροφή. Επίσης επηρεάζει αρνητικά τη ρύθμιση του σακχάρου και μπορεί να οδηγήσει σε αντίσταση στην ινσουλίνη και αύξηση βάρους.
Η Φυσικοπαθητική Θεραπευτική στοχεύει:
Στην αποκατάσταση του εντερικού φραγμού
Στην ισορροπία του μικροβιώματος
Ιδιαίτερη σημασία έχει:
Η υποστήριξη βακτηρίων που παράγουν βουτυρικό οξύ
Η ενίσχυση βακτηρίων όπως το Akkermansia muciniphila
Τα καλά νέα είναι ότι το μικροβίωμα μπορεί να αποκατασταθεί μέσω σωστής διατροφής και εξειδικευμένων συμπληρωμάτων.
Δυσβίωση, Φλεγμονή & Ασθένειες
Η διαταραχή του μικροβιώματος συνδέεται με:
Αυτοάνοσα νοσήματα (π.χ. ρευματοειδή αρθρίτιδα)
Φλεγμονώδεις νόσους εντέρου
Νόσο Crohn
Νόσο Parkinson
Διαβήτη τύπου 1
Υγεία του Δέρματος
Η πραγματική ομορφιά ξεκινά από μέσα.
Η δυσβίωση μπορεί να προκαλέσει:
Έκζεμα
Ψωρίαση
Σχετίζεται με:
Μείωση ωφέλιμων βακτηρίων (π.χ. Bifidobacterium)
Αύξηση παθογόνων (π.χ. Staphylococcus aureus, Candida albicans)
Καρδιομεταβολική Υγεία
Η δυσβίωση μπορεί να οδηγήσει στην παραγωγή TMAO, (Ν-οξειδιοτης τριμεθυλαμινης) μιας ουσίας που:
μπορει να αυξησει τον κυνδινο για καρδιακες παθησεις, νεφρικη ανεπαρκεια, αθηροσκληρωση, εμφραγματα και εγκεφαλικα και προκαλεί φλεγμονή:
Επίσης σχετίζεται με:
Παχυσαρκία
Διαβήτη τύπου 2
Αίτια Κακής Υγείας του Εντέρου
Κακή διατροφή (επεξεργασμένα τρόφιμα, ζάχαρη)
Αντιβιοτικά
Τοξίνες (βαρέα μέταλλα, φυτοφάρμακα, μούχλα)
Στρες
Έλλειψη ύπνου και άσκησης
Πώς να Υποστηρίξετε ένα Υγιές Έντερο
Προσθέστε προβιοτικά τρόφιμα (γιαούρτι, κεφίρ, ξινολάχανο)
Καταναλώστε πρεβιοτικά (κρεμμύδι, σκόρδο, μπανάνες)
Αυξήστε τις φυτικές ίνες
Περιορίστε τη ζάχαρη και τα επεξεργασμένα τρόφιμα
Οι φυτικές ίνες τρέφουν βακτήρια που παράγουν λιπαρά οξέα βραχείας αλυσίδας (όπως το βουτυρικό), τα οποία είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία του εντέρου.
Συμπληρώματα & Βότανα
L-γλουταμίνη για αποκατάσταση του εντερικού φραγμού
Ωμέγα-3, κουρκουμίνη για αντιφλεγμονώδη δράση
Προβιοτικά & πρεβιοτικά
Ψευδάργυρος για ενίσχυση του εντερικού τοιχώματος
Βότανα όπως:
Ρίγανη
Θυμάρι
Μαστίχα Χίου
μπορούν να βοηθήσουν κατά παθογόνων όπως το H. pylori.
Σχεδόν 2.500 χρόνια μετά τον Ιπποκράτη, η φράση παραμένει επίκαιρη:
“Φάρμακον η τροφή, τροφή το φάρμακον” – Ο Ιατροφιλόσοφος Ιπποκράτης πίστευε σε τρία βασικά στοιχεία της φύσης, καθαρό αέρα, καθαρό νερό, στον ήλιο, και στην υγιεινή διατροφή, έλεγε ότι είσαι αυτό που τρώς, και δυστιχώς στης μέρες μας επαληθέυεται! Επίσης ο Ιπποκράτης, φέρεται να είπε: «Όλες οι ασθένειες ξεκινούν από το έντερο».
Σήμερα, περισσότερα από δύο χιλιάδες χρόνια αργότερα, αυτό το διάσημο απόφθεγμα έχει επιβεβαιωθεί (σύμφωνα με τον συνεχώς αυξανόμενο όγκο επιστημονικής βιβλιογραφίας).
Στην πραγματικότητα, αυτό έχει οδηγήσει σε μια πιο σύγχρονη και πιο ακριβή διατύπωση στους επιστημονικούς κύκλους: «Όλη η υγεία και η ασθένεια ξεκινούν από το έντερο».
Συνολικά, το μικροβίωμά μας είναι ζωτικής σημασίας για την υγιή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, του νευρικού συστήματος, του ανοσοποιητικού συστήματος, του αναπαραγωγικού συστήματος και του μεταβολικού συστήματος
Οι πληροφορίες που παρουσιάζονται εδώ δεν έχουν εκπαιδευτικό χαρακτήρα και δεν προορίζονται να αντικαταστήσουν τις συμβουλές του ιατρού σας.
Matina Chronopoulou, ND, PhD
Naturopathy & CAM Therapies. Homeopathy, Unani Tibb Medicine, Bioresonance Therapy, Lifestyle & Wellness Coaching,
Email: matinachr@gmail.com
30 6932291724 – Athens
+19295052236 – NYC